Een instrument leren bespelen is het leukst als je snel vooruitgang boekt en zelf merkt dat je steeds beter wordt. Zoals altijd wanneer je iets nieuws leert, zijn snelle successen de sleutel tot meer motivatie en plezier. Maar hoe zorg je ervoor dat je snel beter wordt op je instrument? We hebben een paar tips voor je om effectief te oefenen – en misschien ook voor je ouders!
👉 Ontdek onze Back 2 School-selectie 👈
Hoe vaak en hoe lang moet je oefenen?
Als je net bent begonnen met het leren bespelen van een instrument, wil je natuurlijk snel beter worden. Waarom zou je dan niet gewoon elke dag zo veel en zo lang mogelijk oefenen? Misschien heb je ook wel verhalen gehoord over beroemde virtuozen die naar verluidt vanaf hun vierde acht uur per dag achter de piano zaten.
Maar moet je echt vele uren per dag oefenen om snel vooruitgang te boeken? Kun je alleen beter worden als je elke dag op een vast tijdstip een oefensessie van een bepaalde duur inplant?
Gelukkig werkt het leren bespelen van een instrument net even anders dan het eindeloos oefenen van wiskundesommen. Daarbij moet je gewoon blijven oefenen totdat je ze uiteindelijk goed kunt oplossen. Bij muziek maken geldt echter: de weg is het doel. In tegenstelling tot wiskundesommen bestaat er geen ‘goed’ of ‘fout’ en draait het er niet om dat je meteen perfect speelt. Het doel is juist om je instrument, jezelf en je muzikaliteit in de loop van de tijd steeds beter te leren kennen.
De sleutel tot efficiënt oefenen is dat je er plezier in hebt, in je eigen tempo leert en een oefenroutine ontwikkelt die bij jou past. Oefenen moet geen verplichting zijn die je elke dag moet afvinken, maar juist een moment waar je voldoening en plezier uit haalt – als een kleine onderbreking van de dagelijkse beslommeringen. Als je jezelf te veel onder druk zet en te veel van jezelf verlangt, bereik je misschien juist het tegenovergestelde van wat je voor ogen had.
Zit er een grens aan hoeveel je op je instrument moet oefenen?
Er is geen vaste maximale oefenduur, want die hangt af van je ervaring, je doelen, het instrument dat je bespeelt en hoe intensief je oefent. Te lang oefenen kan echter averechts werken. Zodra je concentratie afneemt of je spieren vermoeid raken, kan je techniek minder nauwkeurig worden. Daardoor loop je het risico dat je fouten inslijpt in plaats van je spel te verbeteren.
In plaats van je alleen te richten op het aantal uren dat je oefent, kun je beter kiezen voor regelmatige, geconcentreerde oefensessies met pauzes wanneer dat nodig is. Je hersenen en lichaam moeten bewegingen regelmatig herhalen om ze in je motorisch geheugen op te slaan. Daarom is consequent oefenen over het algemeen effectiever dan af en toe een urenlange oefensessie.
Als je een paar dagen oefent en je instrument vervolgens een maand lang niet aanraakt, kan het zijn dat je een deel van wat je hebt geoefend opnieuw moet aanleren. Zelfs 15 minuten geconcentreerd oefenen per dag kan daarom productiever zijn dan zo nu en dan één heel lange oefensessie.
Het belangrijkste is dat je let op de kwaliteit van je oefensessies. Als je concentratie weg is, je techniek achteruitgaat of je pijn begint te voelen, is het waarschijnlijk tijd om te stoppen en een pauze te nemen.
Hoe oefen je effectief?
Meer oefenen betekent dus niet automatisch dat je sneller vooruitgaat. Hoe je oefent is belangrijker dan hoe lang je oefent. Zoek een rustige omgeving, zorg dat je niet wordt afgeleid en neem tijdens langere oefensessies regelmatig een pauze, zodat je geconcentreerd blijft.
Probeer bij het instuderen van een nieuw muziekstuk niet alles in één keer onder de knie te krijgen. Verdeel het in korte passages en oefen die eerst afzonderlijk voordat je ze samenvoegt. Naarmate je er meer vertrouwd mee raakt, kun je de passages geleidelijk langer maken. Deze aanpak, die vaak chunking wordt genoemd, maakt complexe muziek gemakkelijker te verwerken en te onthouden.
Het helpt ook om moeilijke passages eerst langzaam te spelen. Als je te snel in een hoog tempo begint, maak je vaak fouten. Wanneer je die fouten vervolgens steeds opnieuw oefent, kunnen ze later moeilijker te corrigeren zijn. Concentreer je eerst op de juiste noten en bewegingen en voer het tempo daarna geleidelijk op zodra je de passage foutloos kunt spelen.
Met gericht oefenen, behapbare passages en een geleidelijke verhoging van het tempo worden zelfs moeilijke muziekstukken een stuk eenvoudiger om onder de knie te krijgen.
Waarom boek ik geen vooruitgang?
Ga je elke dag achter je instrument zitten en heb je het gevoel dat je maar niet beter wordt? Wil het stuk dat je weken geleden bent gaan instuderen nog steeds niet lukken? Dan is het tijd om na te denken over hoe je je oefensessies kunt structureren. Want misschien boek je wel degelijk vooruitgang – je merkt het alleen niet omdat je jezelf geen doelen hebt gesteld, of niet de juiste doelen.
Net als bij elk wat complexer onderwerp werkt het leren bespelen van een instrument het best wanneer je jezelf behapbare, haalbare doelen stelt die niet te gemakkelijk en niet te moeilijk zijn. Dat kan bijvoorbeeld betekenen dat je een moeilijk muziekstuk opdeelt in verschillende passages en tijdens elke oefensessie één daarvan aanpakt. Misschien lukt het je niet om in één dag een heel stuk onder de knie te krijgen – maar een klein gedeelte lukt zeker. En zo heb je meteen het gevoel dat je iets hebt bereikt waar je trots op kunt zijn!
Nog een tip: soms gaat het grootste deel van een muziekstuk al goed, maar blijf je steeds op dezelfde plekken steken. In dat geval kun je beter niet telkens het hele stuk van begin tot eind spelen, want dan besteed je veel tijd aan iets waar je op dat moment eigenlijk niet veel aan hebt. Richt je in plaats daarvan op de passages waar je nog moeite mee hebt en laat de rest voorlopig even liggen. Des te groter is de voldoening wanneer je die passages uiteindelijk onder de knie hebt en het hele stuk vloeiend kunt spelen.
Om je oefensessies beter te structureren, kan het handig zijn om een oefendagboek bij te houden waarin je je doelen en voortgang noteert. Als je les hebt van een docent, kun je het beste samen bespreken welke doelen realistisch zijn en hoe zo’n dagboek eruit kan zien. En er is natuurlijk helemaal niets mis mee om jezelf een kleine beloning te geven wanneer je een van je doelen hebt bereikt!
Microlearning-apps voor muziektheorie en gehoortraining
Muziektheorie en gehoortraining worden tijdens het oefenen vaak enigszins verwaarloosd – en dat geldt zowel voor beginners als voor gevorderde muzikanten. Wie wil zich immers met zulke droge onderwerpen bezighouden als je in plaats daarvan lekker op je instrument kunt spelen? Toch zijn beide een essentieel onderdeel van het leren bespelen van een instrument. Als je een paar theoretische basisprincipes kent en een goed getraind gehoor hebt, zul je ook sneller vooruitgang boeken op je instrument!
Het goede nieuws is dat er tegenwoordig tal van geweldige apps voor muzikanten zijn waarmee je muziektheorie en gehoortraining veel gemakkelijker in je dagelijkse routine kunt inpassen. Apps zoals Sonid, Earmaster, Better Ears en ToneGym delen de leerstof op in kleine, behapbare onderdelen, zodat je even snel een les kunt doen wanneer je een momentje over hebt. Zo kun je je gehoor trainen en je theoretische kennis verbeteren zonder dat elke oefensessie meteen een studiesessie wordt.
Service & advies
Als algemene regel geldt voor alle instrumenten dat het formaat moet passen bij de lichaamsbouw en ontwikkelingsfase van het kind. Bij de aanschaf van een instrument kun je daarom het beste advies vragen aan een ervaren docent of gebruikmaken van onze mogelijkheden voor service & advies, waar onze experts je kunnen helpen de juiste keuze te maken.
Heb je vragen over instrumenten voor kinderen? Onze experts staan altijd voor je klaar met advies en ondersteuning – online of in onze winkel in Treppendorf.
Kun je ons niet persoonlijk bezoeken? Bel ons dan gerust, gebruik onze livechat of stuur ons een e-mail. Alle relevante contactgegevens van onze specialistische afdelingen vind je hier.
Jouw feedback: de beste tips om effectief te oefenen en te leren.
Welke tips vind je het meest nuttig? Heb je nog andere voorbeelden die je beginners op een instrument zou aanraden? Deel ze gerust in de reacties!
Reacties 0
Nog geen reacties.